Tapu bilgisi ile fiili durum
Satın alınacak taşınmazın ada, parsel ve bağımsız bölüm bilgileri, yerinde görülen taşınmazla karşılaştırılmalıdır. Pazarlama ilanındaki kullanım veya metrekare açıklaması tek başına hukuki güvence sağlamaz. Onaylı proje, bağımsız bölüm niteliği ve varsa eklentiler incelenmelidir. Tapu kaydındaki arsa payı, dairenin fiili alanıyla aynı kavram değildir.
Takyidat incelemesi
İpotek, haciz, intifa hakkı, şerh veya tedbir gibi kayıtlar taşınmazdan yararlanmayı ve tasarruf imkanını etkileyebilir. Her kayıt aynı sonucu doğurmaz; bazıları devre engel oluştururken bazıları taşınmaz üzerinde devam eder. Kaydın türü, dayandığı belge ve terkin koşulları belirlenmeden yalnızca satıcının açıklamasına dayanarak işlem yapılmamalıdır.
Ödeme ve temsil belgeleri
Satıcı adına hareket eden kişinin yetkisinin işlem kapsamına uygun olup olmadığı kontrol edilmelidir. Bedelin hangi aşamada, kime ve hangi açıklamayla ödeneceği yazılı olarak belirlenmelidir. Kapora veya ön ödeme belgesinde taşınmaz açıkça gösterilmeli; satış gerçekleşmediğinde bedelin ne olacağı düzenlenmelidir. Taşınmaz devri ve satış vaadinin kanuni şekil şartları ayrıca gözetilmelidir.
Teslim koşulları
Taşınmazın kiracılı olması, boş teslim vaadi ve devam eden kullanım ilişkileri ayrı incelenmelidir. Anahtar teslimi, aidat ve abonelik hesaplaşması yazılılaştırılmalıdır. Hukuki incelemenin amacı, her kaydı satış engeli saymak değil; alıcının üstleneceği yükümlülükleri işlemden önce görünür hale getirmektir.
Kaynaklar ve hukuki dayanak
- Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi — Gayrimenkul edinimi ↗
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — Mevzuat Bilgi Sistemi ↗
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut uyuşmazlığın belgeleri, işlem tarihi ve uygulanacak güncel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.
